Hoe kunnen grondstoffen op lange termijn in een kringloop worden gehouden? Welke rol spelen materiaalkwaliteit, productgegevens en circulair ontwerp bij de ontwikkeling van circulaire producten en bouwwerken? En hoe kunnen bijbehorende oplossingen economisch succesvol worden toegepast?

Met deze vraagstukken hield de STEEL.DAY zich bezig. Samen met ArcelorMittal Steligence® en Welser Profile bracht ZINQ meer dan 100 vertegenwoordigers uit de industrie, de bouw, de wetenschap en de politiek samen om concrete oplossingen voor meer circulariteit in de bouw en industrie te bespreken.

De bijeenkomst werd geopend door de minister van Bouwzaken van de deelstaat Noordrijn-Westfalen, Ina Scharrenbach, die in haar keynote benadrukte hoe belangrijk het onderwerp is: „Circulariteit is geen nichetopic.“ Circulaire economie is een cruciale bouwsteen voor de zekerheid van grondstoffen, veerkrachtige waardeketens en het concurrentievermogen van de bouw en de industrie.

 

Circulariteit lukt alleen samen

Een functionerende circulaire economie vereist de samenwerking van alle betrokkenen – van de productie van materialen tot productontwikkeling, planning en bouw, en vervolgens gebruik en hergebruik. Samenwerking langs de waardeketen was daarom een centraal thema tijdens STEEL.DAY. „Circulaire economie lukt niet in je eentje. De cruciale taak is nu om succesvolle benaderingen samen uit de niche naar de breedte te brengen en circulariteit de standaard te maken in de bouw en industrie,“ benadrukte Lars Baumgürtel, algemeen directeur van de ZINQ Groep.

 

Circulariteit begint bij het productontwerp

Voor prof. dr. Michael Braungart begint circulaire economie niet bij recycling, maar bij ontwerp: „Producten moeten zo ontworpen worden dat ze hun waarde en kwaliteit blijvend behouden en steeds weer opnieuw gebruikt kunnen worden. Staal biedt hier bijzondere kwaliteiten: als technische voedingsstof kan het hoogwaardig en vrijwel onbeperkt worden gebruikt. Circulaire en materiaalgezonde oppervlakken zijn daarbij cruciaal, zodat de kwaliteit behouden blijft en het steeds weer deel kan uitmaken van nieuwe toepassingen.“

Wat deze ommezwaai voor de bouw betekent, liet Roland Bechmann van Werner Sobek zien
in zijn presentatie. Hij maakte duidelijk hoe bestaande bouwmaterialen materiaal-specifiek ingezet kunnen worden om grondstoffen te besparen en bouwwerken zo te plannen dat ze langdurig gebruikt kunnen worden en hun onderdelen hergebruikt kunnen worden. „De transitie naar een emissiearme bouwsector vereist het materiaal-specifieke gebruik van bestaande bouwmaterialen. Staal kan hierbij een katalysator worden: voor lichte, grondstof-efficiënte draagconstructies, circulaire materiaalconcepten, herbuikbare onderdelen en een geoptimaliseerde emissiebalans“, aldus Bechmann.

 

Van idee tot praktijk

Om ervoor te zorgen dat materialen in constructies en producten later hergebruikt kunnen worden, is een gemeenschappelijke gegevensbasis nodig. Christian Donath, ECO Platform AISBL, legde uit welk belang gestandaardiseerde productinformatie, milieuproductverklaringen (EPD's) en Digitale Productpaspoorten hebben voor transparantie en vergelijkbaarheid.

Dat deze benaderingen al vandaag de dag werken, toonden de daaropvolgende praktijkvoorbeelden aan. Oliver Wittke, woordvoerder van de raad van bestuur van de Verkehrsverbund Rhein-Ruhr (VRR), maakte duidelijk welke rol de publieke inkoop hierbij kan spelen. In plaats van concrete routes voor te schrijven, formuleerde de VRR in de aanbesteding het doel om mobiliteit voor 30 jaar te garanderen. Dit opende nieuwe oplossingen en leidde tot treinen met een aanzienlijk langere levensduur.

Prof. Dr. Olivier Vassart, CEO van ArcelorMittal Steligence®, illustreerde het potentieel van integrale planning aan de hand van het nieuwe ArcelorMittal hoofdkantoor in Luxemburg. Het gebouw staat voor een integrale ontwerpaanpak die materiaalkeuze, constructie en duurzaamheid samenbrengt en de mogelijkheden van moderne staalbouw demonstreert voor een hulpbronnenbesparende en circulaire bouwsector.

 

Raamvoorwaarden voor de circulaire economie

Hoe circulaire oplossingen breder kunnen worden uitgerold, was het onderwerp van het slotpanel. De daarvoor benodigde voorwaarden werden besproken: transparantie over de ecologische kwaliteit van producten in Digitale Circulaire Productpaspoorten, politieke kaders zoals de Nationale Strategie Circulaire Economie (NSCE) en circulaire leidende markten. „De circulaire economie kan alleen succesvol zijn als hoogwaardige circulaire producten ook een markt vinden. Naast innovaties zijn daarvoor de juiste prikkels nodig, zoals de overweging van circulaire kwaliteit bij overheidsopdrachten en de opbouw van circulaire leidende markten“, aldus Baumgürtel.

De bijeenkomst heeft laten zien: de potentie voor een functionerende circulaire economie is aanwezig. Nu komt het erop aan om bestaande oplossingen consequent in de praktijk te brengen.

Met de STEEL.DAY hebben ZINQ, ArcelorMittal Steligence® en Welser Profile een platform gecreëerd voor uitwisseling binnen de waardeketen. De partners willen deze dialoog ook buiten het evenement voortzetten en gezamenlijk verdere impulsen geven aan meer circulariteit in de bouw en industrie.

Meer informatie over STEEL.DAY vindt u op www.steelday.de