Niemiecka Federalna Fundacja Ochrony Środowiska (DBU) przyznaje Niemiecką Nagrodę Środowiskową za rok 2025 dr Birgitt Bendiek i Larsowi Baumgürtelowi za ich model gospodarki o obiegu zamkniętym Planet ZINQ. Oznacza to, że jedna z najbardziej prestiżowych i najwyżej dotowanych nagród ekologicznych w Europie trafi w tym roku do Gelsenkirchen. Nagroda, która jest przyznawana corocznie przez Niemiecką Federalną Fundację Ochrony Środowiska (DBU) i jest opromieniona łączną pulą 500 000 euro, od ponad 30 lat wyróżnia osiągnięcia, które przyczyniają się do ochrony środowiska lub w przyszłości przyniosą znaczną ulgę.

„Planet ZINQ pokazuje, że spółki energo- i zasobochłonne mogą z sukcesem przejść na gospodarkę obiegu zamkniętego. Podejście to opiera się na ugruntowanych standardach i umożliwia transformację na kilku poziomach bez przeciążania organizacji i jej pracowników“ – mówi dyrektor generalny ZINQ, Lars Baumgürtel.

W celu przeprowadzenia transformacji cyrkularnej przedsiębiorstwa, wszystkie procesy energetyczne i materiałowe są szczegółowo badane w ośmiu obszarach działania, aby uczynić je bardziej wydajnymi i efektywnymi. Celem jest potrójnie zerowa neutralność klimatyczna – zero emisji CO2, zero odpadów i zero zanieczyszczeń. W ramach projektu Planet ZINQ firma ZINQ zapoczątkowała “wyścig do potrójnego zera”, zakorzeniony w Europejskim Zielonym Ładzie, skupiając się na produktach o jakości cyrkularnej. “Poprzez Planet ZINQ konsekwentnie przekształcamy naszą produkcję i produkty w gospodarkę obiegu zamkniętego, aby stać się neutralnymi dla klimatu, ale także pozostać zrównoważonymi” – podkreśla dr Birgitt Bendiek, dyrektor zarządzająca ZINQ Germany.

Prawdziwa neutralność klimatyczna dzięki produktom o jakości cyrkularnej

„Ślad ekologiczny firmy znajduje odzwierciedlenie w jej produktach. Flota elektryczna i moduły fotowoltaiczne są miłe, ale na niewiele się zdają, jeśli produkty nie są oszczędne pod względem zasobów, bezpieczne pod kątem surowcowym oraz bezpieczne dla materiałów. Nasza gospodarka może osiągnąć prawdziwą neutralność klimatyczną tylko wtedy, gdy będziemy wytwarzać produkty o jakości potrójnego zera. Produkt nie kłamie – mówi Lars Baumgürtel. Planet ZINQ opiera się zatem na dwóch głównych zasadach: obiegu zamkniętym i materiałowości. Obieg zamknięty obejmuje projektowanie produktów z uwzględnieniem obiegu zamkniętego (zaprojektuj obieg), wydłużanie okresu użytkowania (spowolnij obieg) oraz zamykanie obiegów (zamknij obieg). Materiałowość oznacza powierzchnie bezpieczne dla materiałów, wolne od substancji szkodliwych czy mikroplastiku, a także zasady projektowania, które zachowują lub zwiększają wartość wykorzystanych surowców. Powierzchnie do cynkowania elementów firmy ZINQ posiadają certyfikat Cradle to Cradle (C2C) i udowodniono, że nadają się do zamkniętych obiegów.

Badania i rozwój w Gelsenkirchen

Aby opracowywać innowacyjne procesy i zrównoważone produkty, które są niezbędne do osiągnięcia celu „Triple Zero”, firma ZINQ utworzyła własne centrum badawczo-rozwojowe w Gelsenkirchen we współpracy z partnerami, takimi jak Fraunhofer UMSICHT i Instytut Wuppertal. Od 15 lat prowadzi się tu badania i prace rozwojowe nad nowymi technologiami – takimi jak microZINQ®, powierzchnia charakteryzująca się zużyciem cynku mniejszym nawet o 80%. Wyniki tych prac są gromadzone w ramach technologii ZINQ i udostępniane w postaci produktów lub licencji, dzięki czemu również inne średnie przedsiębiorstwa mogą czerpać korzyści z tej transformacji.

Klimatycznie neutralne ciepło technologiczne z wykorzystaniem wodoru

Kluczowym obszarem działalności firmy Planet ZINQ jest dekarbonizacja ciepła technologicznego.

Aby w dłuższej perspektywie zastąpić bogaty w węgiel gaz ziemny przyjaznym dla klimatu wodorem, ZINQ pracuje od 2016 roku nad przygotowaniami technicznymi do przebudowy swojego zakładu w Gelsenkirchen. Jednocześnie ZINQ angażuje się w rzecz popularyzacji wodoru w przemysłowym ciepłym procesowym oraz zapewnienia, aby energochłonne małe i średnie przedsiębiorstwa mogły w przyszłości kupować wodór po konkurencyjnych cenach. Równolegle klaster przemysłowy Klimahafen Gelsenkirchen, składający się z 20 małych i średnich przedsiębiorstw i założony przez Larsa Baumgürtela, zabiega o przyłączenie do ogólnokrajowej sieci wodorowej.

Przejrzystość i bodźce rynkowe

Oprócz opracowywania innowacji na rzecz większego zrównoważonego rozwoju, ZINQ pracuje również nad modelami mającymi na celu wspieranie konkurencyjności produktów o obiegu zamkniętym. “Dysrupcja nie dotyczy jednej technologii lub jednego produktu; dysrupcja zaczyna się od zmiany zachowania – a to wymaga zachęt. Transformacja w kierunku gospodarki obiegu zamkniętego może się powieść tylko wtedy, gdy przejście na produkty cyrkularne będzie opłacalne dla firm i gdy produkty te będą ostatecznie nadawały się do sprzedaży” – podkreśla Lars Baumgürtel. Właśnie dlatego ZINQ zapewnia przejrzystość w zakresie jakości ekologicznej swoich produktów: od 2022 roku deklaracje środowiskowe produktu (EPD) zgodne z normą DIN EN 15804 poświadczają jakość ekologiczną powierzchni ZINQ. Dzięki bankowi CO2 ZINQ kredyty za zaoszczędzone emisje są również przekazywane klientom.

Przewaga konkurencyjna dzięki przejrzystości

Kolejnym kamieniem milowym jest Cyfrowy Paszport Produktu o Obiegu Zamkniętym. Od 2023 roku ZINQ współpracuje z partnerami takimi jak Schmitz Cargobull i ArcelorMittal przy opracowywaniu praktycznych standardów, które zapewniają przejrzystość całego cyklu życia produktu i wzmacniają konkurencyjność rozwiązań o obiegu zamkniętym.

„Produkty o udowodnionej jakości opartej na obiegu zamkniętym tworzą wyraźną przewagę konkurencyjną, ponieważ pozwalają uniknąć kosztów zewnętrznych i zabezpieczają zasoby dla zamkniętych cykli. Jednak obecnie potrzebujemy również jasnej polityki regulacyjnej mającej na celu ustanowienie wiodących rynków gospodarki obiegu zamkniętego, na których decyzja o korzystaniu z produktów o obiegu zamkniętym jest również opłacalna ekonomicznie. Tylko w ten sposób zrównoważone rozwiązania materiałowe mogą zostać trwale zakorzenione na rynku. Rozporządzenie w sprawie ekoprojektu dla zrównoważonych produktów (ESPR) położyło już podwaliny na poziomie UE, które muszą być teraz wdrażane w sposób ambitny i zoptymalizowany pod kątem wpływu“ – powiedział Baumgürtel.

Ceremonia wręczenia nagród w Chemnitz

Niemiecka Nagroda Ochrony Środowiska zostanie wręczona przez prezydenta federalnego Franka-Waltera Steinmeiera w Chemnitz 26 października 2025 roku. „Dla nas to dopiero początek i wyjątkowa motywacja. Oczywiście w pełni wykorzystamy Niemiecką Nagrodę Ochrony Środowiska. Chcemy uruchomić kampanię, aby – wspólnie z naszymi klientami, a także politykami i naukowcami – jeszcze bardziej przyspieszyć nasze działania na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym w technologii powierzchniowej“ – mówi Lars Baumgürtel. Duet zarządzający ZINQ dzieli tę nagrodę ze szwajcarską badaczką klimatu prof. dr Sonią Seneviratne.